Mindfulness verandert het brein

Gewoonten & werkelijkheid
Het brein bestaat uit neuronen, met synapsen aan de uiteinden. Deze synapsen wisselen stroomstootjes uit. Elektrische ladingen die energetische informatie bevatten. De uitwisseling vindt plaats via afvuurpatronen. Van de ene synaps naar diverse andere synapsen.

Deze veelheid aan verbindingen vormen een gigantisch informatie netwerk. Er is reden om aan te nemen dat het de afvuurpatronen zijn die onze neurale circuits bepalen. Circuits die zich in ons dagelijks leven uiten in de vorm van onze gewoontepatronen. Dit hersensysteem is in de oertijd ontstaan. De tijd waarin onze voorouders met name gefocust waren op overleven. Wat het beste lukte bij degenen die alert waren op gevaar. Deze preoccupatie met dreiging bleek nuttig, want juist deze mensen slaagde erin de genen door te geven aan het nageslacht.

Het gevolg is dat wij in de moderne tijd, met feitelijk veel minder direct levensgevaar, toch kampen met gewoontepatronen veelal gericht op dreiging. Die overlevingsdrang maakt dat we de neiging hebben de realiteit negatiever te interpreteren dan werkelijk het geval is. Dit heeft direct gevolg voor ons wereld- en zelfbeeld, en groot effect op de vorming van meningen, oordelen en aannames. Een bron van lijden in ons dagelijks leven.

Zijn we dan overgeleverd aan de dominantie van onze oeroude gewoonten? Via de beoefening van mindfulness gelukkig niet.

Neurogenese
In tegenstelling tot wat voorheen werd aangenomen, is het brein geen onveranderlijke massa. Het brein is juist heel flexibel. Vanaf onze eerste dag, tot aan onze laatste blijven we nieuwe neuronen aanmaken, welke nieuwe verbindingen kunnen aangaan. We kunnen dus ons hele leven veranderen. Deze neuroplasticiteit blijkt gedurende ons leven toe te nemen. Die groei en flexibiliteit noemen we ‘neurogenese’.

Neurogenese wordt aangedreven door onze ervaringen, en met name onze herhaalde ervaringen. Onze ervaringen veranderen dus de neurale verbindingen in onze hersenen: bestaande verbindingen tussen synapsen versterken en er ontstaan nieuwe verbindingen. Ook kunnen er geheel nieuwe neuronen groeien.

Wat helpt de neurogenese toenemen?

  • Lichaamsbeweging
  • Nieuwe dingen doen
  • Aandachtfocus

Mindfulness en hersenverandering
Neurowetenschap leert ons dat door aandacht te schenken, focus wordt aangebracht in de betrokken neurale afvuurpatronen. Op deze wijze worden de onderlinge neurale verbindingen verschoven en versterkt. Waardoor verschuiving van genetisch materiaal mogelijk wordt. En door de herhaalde beoefening worden die veranderde en nieuwe hersenstructuren verstevigd. De van nature negatieve focus kunnen we zo via neurogenese positief beïnvloeden. Maar belangrijker nog, we ervaren een afname van ons lijden en een toename in ons welzijn. Deze mindfulle levenswijze vertoont een functionele verschuiving naar het benaderingssysteem. We bewegen weg van het aversiesysteem met de neiging tot vechten, vluchten, bevriezen. Vanuit deze nieuwe benadering wordt een situatie onderzocht met oog voor mogelijke oplossingen. En draagt zo bij aan een meer harmonische levenswijze.

Wil je ook de heilzame werking van mindfulness in je leven laten groeien? Dat kan via de geleide mindfulness meditaties.

Bron
Jon Kabat-Zinn en Dan Siegel op het Mindfulness Congress te Keulen.

Gepubliceerd door LeeuwPraktijk

De VerwonderMethode

%d bloggers liken dit: