Zelfcompassie: hoe, wat en waarom

Zelfcompassie betekent vriendelijk en niet veroordelend naar onszelf kijken, ook op momenten dat we misschien iets minder trots zijn op onze prestaties.

Kristin Neff heeft zelfcompassie op wetenschappelijke wijze onderzocht en ontdekte dat we in veel gevallen strenger zijn voor ons zelf dan voor anderen. De kritische wijze waarop we onszelf kunnen behandelen, maakt ons het leven bij tijden onnodig zuur. Door meer compassievol met onszelf om te gaan, verbeteren we onze ervaringen en ontstaat er automatisch een meer oprechte compassiebeleving voor anderen.

Waarom zelfcompassie?
Onderzoek bewijst dat het beoefenen van zelfcompassie leidt tot:

  • Emotieregulatie en dankbaarheid.
  • Optimisme en positiviteit.
  • Relativatie en vermindering faalangst.
  • Betere gezondheid.
  • Motivatie en realisatie van doelen.
  • Zelfontwikkeling en feedback kunnen ontvangen.
  • Betrokkenheid en aandachtig luisteren.
  • Verbondenheid en vergevingsgezindheid.

Wat is zelfcompassie?
De kern van zelfcompassie, is liefde voor onszelf en voor het leven, zonder ontkenning van wat er is gebeurd; onze pijn wordt in de ogen gekeken en verzorgt. Het helpt bij het liefdevol accepteren van het idee wat vroeger was, en wat later niet zal kunnen zijn. Dit in plaats van ons daartegen te verzetten. Zo kunnen er nieuwe kwaliteiten in ons tot ontwikkeling komen. Compassie is dus liefdevolle zorg voor onze pijnlijke ervaringen, zonder te klagen, dramatiseren of zelfmedelijden. Hiermee creëren we veerkracht, ons vermogen om terug te veren na tegenslag. Compassie zal ons niet vrijwaren van de pijn, wel helpen het beter te dragen.

Zelfcompassie: hoe passen we dat toe?
Compassie versterken is als het trainen van onze spieren; het vraagt tijd, doorzettingsvermogen, geduld en discipline. Belangrijk hierbij is het dat we niet door onze weerstand heen vechten. Weerstand die we hierbij ervaren geven we onze milde en vriendelijke aandacht. We staan open voor de nieuwe ervaring, zonder verwachtingen. Door deze training welwillend en oprecht aan te gaan, creëren we een liefdevolle intentie die richting geeft aan onze aandacht, worden en daden. Dit geeft ons leven een goede balans.

Meditatie
Door het beoefenen van meditatie kunnen we onze compassie versterken. Door ons te richten op meditaties gericht op zelfacceptatie, verzorgen we onze pijn.

Alternatieve beschermingsmechanismen
Onze hersenen kennen 3 emotieregulatiesystemen:

  • Jaag/verzamelsysteem
    Gericht op volhouden en het behalen van doelen. Gedreven door motivatie en beloning. Ondersteund door het hormoon dopamine.
  • Gevarensysteem
    Gericht op zelfbescherming. Gedreven door angst en boosheid. Ondersteund door het hormoon (nor)adrealine, stimulans voor vechten of vluchten reactie.
  • Zorg/rust/kalmeringssysteem
    Bloed gaan vanuit onze spieren terug naar onze organen; tijd voor ontspanning en geruststelling. Gedreven door zorgzaamheid en sociale verbinding. Ondersteund door de hormonen endorfine en oxitocyne.

Onze emotieregulatiesystemen werken met de beschermingsmechanismen vluchten, vechten, of bevriezen. De belangrijkste werking van deze mechanismen is van oorsprong gericht op het principe ‘eten of gegeten worden’. Nu we niet langer plots door een sabeltandtijger overvallen kunnen worden, blijft het natuurlijk goed dat we op tijd opzij kunnen springen om een ongeval te voorkomen.
Het probleem is echter dat vechten, vluchten of bevriezen gedragingen zijn geworden die zich in allerlei vormen en gedaanten voordoen in ons dagelijks leven, los van de aanwezigheid van daadwerkelijk direct gevaar. Het heeft daarmee grote invloed op onze dagelijkse ervaringen.

Naast meditatie kunnen we onszelf trainen deze beschermingsmechanismen te vervangen met meer constructievere methoden. Zo beïnvloeden we ons leven blijvend op een positieve manier. Goede alternatieven zijn:

  • Liefdevolle vriendelijkheid, door acceptatie en verbondenheid.
  • Compassie; liefde en zorg voor eigen pijn en die van anderen.
  • Onvoorwaardelijke vreugde beleven, van onszelf en de ander.
  • Dankbaarheid.
  • Optimisme; perspectief voor groei.
  • Stabiliserende gelijkmoedigheid.
  • Vastberaden waardegericht leven.
  • Acceptatie van de imperfectie van het leven.

Bronnen

  • Self-compassion -Dr. Kristin Neff
  • De weg van zelfcompassie -David Dewulf
  • Ik hou van mij -Annemarie Postma

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s